Clarity Act ve Kripto Para Düzenlemelerinde Belirsizlik Sürüyor

Temsilciler Meclisi, Temmuz 2025’te CLARITY Yasası’nı 294’e karşı 134 oyla kabul etti. Senato Bankacılık Komitesi de kendi versiyonunu iki Demokrat senatörün desteğiyle ilerletti. Tasarı, Haziran 2026’da Senato Genel Kurulu’nda görüşülmeye hazır hale geldi ancak Ağustos tatili öncesinde herhangi bir oylama yapılmadı. Senato’nun Washington’dan ayrılmasıyla birlikte tasarının ara seçimlerden önce yasalaşması için kalan süre daha da daraldı. Senato Çoğunluk Lideri John Thune, tasarının Eylül ayında Genel Kurul’un gündemine alınacağını açıkladı. Ancak senatörlerin seçim kampanyaları öncesinde Washington’da geçireceği yaklaşık üç haftalık dönem, CLARITY Yasası’nı diğer yasama öncelikleriyle karşı karşıya bırakacak.

CLARITY Yasası Neden Önemli?

CLARITY Yasası’nın merkezinde, dijital varlıkların hangi koşullarda menkul kıymet, hangi koşullarda dijital emtia olarak değerlendirileceğini belirleyecek kapsamlı bir piyasa yapısı bulunuyor.

Tasarı yasalaşırsa, dijital emtia piyasalarının temel denetimi Emtia Vadeli İşlemler Ticaret Komisyonu’na (CFTC) verilecek. Menkul kıymet olarak sınıflandırılan dijital varlıkların denetimi ise Menkul Kıymetler ve Borsa Komisyonu’nun (SEC) sorumluluğunda kalacak.

Düzenleme aynı zamanda dijital emtia borsaları, aracı kurumlar, bayiler ve saklama kuruluşları için yeni kayıt kategorileri oluşturacak. Sermaye yeterliliği, varlıkların saklanması, kayıt süreçleri ve piyasa davranışlarına ilişkin kuralların da düzenleyici kurumlar tarafından belirlenmesi öngörülüyor.

Tasarıda ayrıca belirli olgunluk kriterlerini karşılayan blockchain ağları için öz-sertifikasyon mekanizması bulunuyor. Emanetçi olmayan yazılım geliştiricilerine yönelik bazı korumalar ve dijital varlık piyasalarında federal kuralların eyalet düzenlemelerinin önüne geçmesini sağlayacak hükümler de dikkat çekiyor.

CLARITY Yasası’nda Krizin Merkezinde Etik Hüküm Var

Senato’daki müzakerelerin en kritik başlıklarından biri, federal yetkililerin görevdeyken dijital varlık çıkarmasını veya bu tür projelere sponsor olmasını sınırlayacak etik düzenleme oldu.

CLARITY Yasası’nın Senato’daki engelleme girişimini aşabilmesi için 60 oya ulaşması gerekiyor. Cumhuriyetçiler 22 Temmuz’da, başta başkan olmak üzere federal yetkililerin görevde bulundukları süre içerisinde dijital varlık çıkarmasını veya desteklemesini yasaklayan yeni bir metin sundu.

Teklif, söz konusu yasağın yalnızca Adalet Bakanlığı tarafından uygulanmasını ve ihlaller için günlük 250 bin dolara kadar para cezası uygulanmasını öngörüyor. Hükmün 20 Ocak 2029’da sona ermesi planlanıyor.

Demokratlar ise uygulama yetkisinin yalnızca Adalet Bakanlığı’na verilmesine karşı çıkıyor. Demokrat senatörler, eyalet başsavcılarının da bağımsız şekilde uygulama yetkisine sahip olmasını talep ediyor. Tasarının komiteden geçmesini sağlayan iki Demokrat senatörün son metne karşı çıkması, müzakerelerin ne kadar zor ilerlediğini gösterdi.

Senatör Cynthia Lummis başta olmak üzere bazı Cumhuriyetçi isimler görüşmeleri sürdürürken, Senato’nun tasarıyı Genel Kurul’a getirebilmesi için öncelikle etik hüküm konusunda uzlaşma sağlanması gerekiyor.

Eylül Ayı CLARITY Yasası İçin Kritik Dönem Olacak

CLARITY Yasası açısından Eylül ayı kritik ancak son derece kısa bir fırsat penceresi sunuyor.

Senato’nun sınırlı çalışma takvimi, ödenek görüşmeleri ve diğer öncelikler tasarının önündeki en büyük zaman baskısını oluşturuyor. Üstelik Senato’dan geçecek herhangi bir metnin yasalaşabilmesi için Temsilciler Meclisi’nin de onayından geçmesi gerekecek.

Capital Alpha’nın Yönetici Ortağı Ian Katz, The Hill’e yaptığı değerlendirmede tasarının Eylül ayına yaklaşırken daha zorlu bir süreçle karşı karşıya olduğunu söyledi. Katz’a göre sınırlı yasama günleri ve Kongre’nin gündemindeki diğer başlıklar, CLARITY Yasası’nın ilerlemesini zorlaştırıyor.

Yine de tasarının tamamen rafa kalktığını söylemek için erken. Yıl sonuna doğru başka bir yasama yolu gündeme gelebilir. Ticaret basınında yer alan haberlere göre lobiciler, CLARITY Yasası’nın tamamının veya bazı bölümlerinin ödenek ya da savunma yetkilendirme gibi geçmesi gereken geniş kapsamlı yasal düzenlemelere eklenmesini tartışıyor.

Ancak böyle bir yöntem, Senato’daki temel anlaşmazlığı ortadan kaldırmayacak. Tasarının geleceğini belirleyecek asıl konu, etik hüküm üzerinde Demokratlar ile Cumhuriyetçilerin uzlaşmaya varıp varamayacağı olacak.

Kalshi’de CLARITY Yasası İçin Beklentiler Geriledi

Tahmin piyasaları da tasarının kısa vadede yasalaşmasına yönelik beklentilerin zayıfladığını gösteriyor.

Kalshi verilerine göre CLARITY Yasası’nın Eylül ayında kabul edilme ihtimali yüzde 8’e geriledi. Oran bir gün önce yüzde 10 seviyesindeydi. Platformdaki toplam 6,7 milyon dolarlık işlem hacminin yüzde 54’ü ise yasanın 1 Temmuz 2027’ye kadar kabul edileceği yönünde pozisyon aldı.

Rakamlar, piyasanın Eylül ayında hızlı bir sonuç alınmasını düşük ihtimal olarak gördüğünü, buna karşılık daha uzun bir yasama takvimi içinde tasarının yeniden gündeme gelmesini hala mümkün kabul ettiğini gösteriyor.

Dolayısıyla CLARITY Yasası açısından asıl soru artık tasarının destek görüp görmediğinden çok, Kongre’nin kalan sınırlı sürede uzlaşmayı sağlayıp sağlayamayacağı. Eylül oturumu, ABD’deki kripto para piyasası için daha net ve kapsamlı bir düzenleyici çerçevenin oluşturulup oluşturulamayacağı konusunda önemli bir dönüm noktası haline gelecek.