Güney Afrika sınır ötesi kripto transferlerine sınır getiriyor

Hazırlanan taslak, yurt dışına kripto transferlerinde yeni izin ve bildirim şartları getirirken bireysel işlemler için de parasal limitler belirliyor.

Güney Afrika, kripto varlıklarla yapılan sınır ötesi para transferlerini doğrudan sermaye hareketleri mevzuatına dahil etmeye hazırlanıyor. Ulusal Hazine ile Güney Afrika Merkez Bankası (SARB) tarafından yayımlanan taslak düzenleme, uluslararası kripto transferlerine aracılık eden hizmet sağlayıcıların ek izin almasını ve işlemleri düzenleyici kuruma bildirmesini öngörüyor.

3 Ağustos 2026’da kamuoyunun görüşüne açılan düzenleme, ülkedeki kripto varlık hizmet sağlayıcılarının mevcut lisans ve kara para aklamayı önleme yükümlülüklerine ek olarak SARB bünyesindeki Finansal Gözetim Departmanı’ndan (FinSurv) yetki almasını gerektirecek. Taslağa ilişkin görüşler 30 Eylül 2026’ya kadar sunulabilecek.

Güney Afrika daha önce de kripto işlemlerini sermaye hareketleri mevzuatına dahil etmeye yönelik çalışmalar yürütmüştü. Nisan ayında yayımlanan 2026 Sermaye Akışı Yönetimi Düzenlemeleri’nin, 1961’den bu yana yürürlükte olan eski döviz kontrol düzenlemelerinin yerini alması planlanıyor.

İçindekiler

Toggle

• Kripto transferlerine üç ayrı kategori
• Kişisel cüzdan transferleri de kapsama girecek
• Bireylere yıllık limit, şirketlere daha sert kural
• Stablecoin’lere ayrı muamele yapılmayacak

Kripto transferlerine üç ayrı kategori

Yeni sistemde yetkilendirilen kripto varlık hizmet sağlayıcıları üç kategoriye ayrılacak.

İlk kategori, kripto varlıkların altyapı olarak kullanıldığı kişiden kişiye para transferlerini kapsıyor. Bu işlemlerde günlük tek işlem limiti 5 bin Güney Afrika randı, kişi başına aylık toplam sınır ise 25 bin rand olarak belirlendi.

İkinci kategori daha geniş kapsamlı olacak. Güney Afrika’daki saklama hizmeti sunan kripto cüzdanları ile ülkenin yetkilendirilmiş sisteminin dışında bulunan yabancı platform veya cüzdanlar arasındaki transferler bu gruba girecek.

Üçüncü kategorideki hizmet sağlayıcılar ise ilk iki kategoride yer alan işlemlerin tamamını gerçekleştirebilecek.

Düzenleme, dünya genelinde kripto platformlarına yönelik lisans şartlarının sıkılaştığı bir dönemde geliyor. BTCHaber’in daha önce aktardığı üzere Avrupa Birliği’nde de MiCA kapsamında gerekli lisanslara sahip olmayan platformların bazı ülkelerdeki faaliyetlerine sınırlamalar getiriliyor.

Kişisel cüzdan transferleri de kapsama girecek

Taslağın en kapsamlı maddelerinden biri self-hosted olarak adlandırılan, özel anahtarları doğrudan kullanıcı tarafından kontrol edilen kişisel cüzdanlarla ilgili.

Güney Afrika’daki yetkili bir kripto platformundan yabancı bir platforma veya kişisel cüzdana varlık gönderilmesi sınır ötesi işlem kabul edilecek. Ülkedeki hizmet sağlayıcının para girişini veya çıkışını FinSurv’a bildirmesi gerekecek.

Kullanıcının yerel bir platformdaki kriptosunu yine kendisine ait kişisel cüzdana göndermesi de bu kapsama dahil olacak. Varlığın sahibi değişmese ve cüzdanın fiziksel olarak başka bir ülkede bulunduğu belirlenmese bile işlem “sermaye ihracı” olarak değerlendirilecek. Baker McKenzie, bu maddenin taslağın en fazla tartışılması beklenen bölümlerinden biri olduğunu belirtti.

Bireylere yıllık limit, şirketlere daha sert kural

Güney Afrika’da ikamet eden bireyler, yetkilendirilmiş kripto hizmet sağlayıcıları üzerinden yıllık 2 milyon randa kadar kripto varlığı ülke dışına aktarabilecek.

Vergi şartlarını sağlayan kişiler için Güney Afrika Gelir İdaresi’nin (SARS) onayıyla yıllık 10 milyon randa kadar yabancı sermaye ödeneğinin kullanılmasına da izin verilecek.

Şirketler için ise daha katı bir sistem öneriliyor. Güney Afrika’daki şirketler yerel ve yetkili platformlar aracılığıyla kripto satın alabilecek, tutabilecek ve satabilecek ancak sermaye ithalatı veya ihracatı olarak sınıflandırılan kripto işlemlerini gerçekleştiremeyecek. Bu durum özellikle kriptoyu kurumsal hazine yönetimi, ödeme veya uluslararası mutabakat için kullanan şirketleri etkileyebilir.

BTCHaber’in daha önce haberine taşıdığı Türkiye’deki düzenlemelerde de kripto hizmet sağlayıcılarına saklama ve teknolojik altyapı konusunda ek yükümlülükler getirilmişti. Ülkeler farklı modeller izlese de lisanslama, saklama ve işlem takibi küresel kripto düzenlemelerinin temel başlıkları arasında yer alıyor.

Stablecoin’lere ayrı muamele yapılmayacak

Taslak, Bitcoin gibi fiyatı dalgalı kripto varlıklarla dolar gibi itibari paralara sabitlenmiş stablecoin’ler arasında ayrım yapmıyor. Bu nedenle ödeme veya para transferi amacıyla kullanılan stablecoin’ler de diğer kripto varlıklarla aynı sınırlamalara tabi olacak.

SARB ayrıca kripto varlıkların yasal ödeme aracı veya resmi para birimi olarak kabul edilmediğini vurguluyor. Düzenlemenin temel amacı kripto varlıkların kullanımını yasaklamak yerine sınır ötesi değer transferlerinin bankacılık ve diğer finansal kanallardaki denetimin dışında kalmasını önlemek.

Taslak henüz kesinleşmiş değil. Ulusal Hazine ve SARB, sektör temsilcileri ile diğer ilgililerin görüşlerini 30 Eylül 2026’ya kadar kabul edecek ve düzenlemenin nihai hali gelen değerlendirmelerin ardından şekillenecek.